Politieke ontwikkelingen april – oktober 2021, zie hieronder.

POLITIEKE ONTWIKKELINGEN

In april 2021 werd president Idriss Deby vermoord, tijdens een aanval op de regering door rebellen (maar hij werd niet door die rebellen vermoord). Een burgeroorlog leek onvermijdelijk.

Zes maanden later gaat het redelijk in Tsjaad
– Er is geen oorlog uitgebroken.
– De aanval van de rebellen is niet doorgezet.
– Wijzend op de dreiging van chaos en van Boko haram in buurland Nigeria, nam een Militaire TransitieRaad (CMT – 15 generaals olv Deby’s zoon Mahamat) de macht. Maar het lijkt erop dat ze die volgend jaar wil gaan overdragen:
– Een Routeplan agendeert verkiezingen eind 2022. In november en december 2021 vindt eerst een Nationale Dialoog plaats. Daaraan doen vertegenwoordigers mee van
— politieke partijen,
— civil society (onder wie de belangrijke verdediger van Mensenrechten Mahamat Nour Ibedou),
— verschillende groepen gewapende rebellen.
– Politieke gevangenen zijn vrijgelaten. Demonstreren is toegestaan. Ruim 3000 wapens (o.a. AK47’s en raketwerpers), die in de afgelopen jaren waren uitgedeeld aan aanhangers van Deby, zijn ingenomen.

ALS het lukt wordt dit de eerste vreedzame overdracht van macht in de geschiedenis van Tsjaad na de onafhankelijkheid. De wens om dat op haar conto te schrijven draagt bij aan de motivatie van de CMT om de “beschaafde” weg te volgen.

Maar de problemen zijn groot
– Vruchtbaar land en grond om vee te weiden worden nog schaarser. Conflicten om grond nemen toe en raken steeds meer verbonden met etnische conflicten. Jaarlijks vallen daarbij tientallen slachtoffers.
– De staat faalt ernstig op het gebied van rechtspraak, onderwijs, gezondheidszorg, bescherming van eigendom, openbare voorzieningen ….
– Het recht van de sterksten – mensen van families rondom de oude en nieuwe en nieuwe president – geldt bijna overal. Die families, afkomstig uit de meest noordelijke provincies van Tsjaad, hebben al 40 jaar de macht in Tsjaad in handen. Het is moeilijk voorstelbaar dat ze die uit handen willen geven als eerlijke verkiezingen daarop zouden uitkomen.
– Het is de vraag of verkiezingen op korte termijn tot wezenlijke veranderingen kunnen leiden. De oppositie –parlementair en in de civil society organisaties – is te verdeeld. Er zijn meer dan 200 politieke partijen. Maar bovendien bieden weinige echte oppositie. Aanhangers verwachten van politieke partijen dat die dicht bij de macht blijven, zodat ze hun (veelal etnische) achterban kunnen helpen met financiële voordelen of hulp bij conflicten. Waar de staat volledig faalt is dat wat mensen het hardst nodig hebben, maar op democratie lijkt het niet. De roep om democratie kan valse verwachtingen wekken.

Tsjaad en wij
– De CMT heeft de EU gevraagd om de komende maanden observator en ondersteuner te zijn van het proces van transitie naar democratie. De EU heeft nog niet gereageerd (sept ‘21)
– Het belang van Tsjaad voor Europa is dat het een relatief stabiele factor blijft in de regio. In de afgelopen jaren leverde het Tsjaadse leger een belangrijke bijdrage aan de strijd tegen jihadisten in de Sahel. In Tsjaad zelf komt geen georganiseerd jihadisme voor.
– Denkend aan Tsjaad meent dat de bevolking van Tsjaad het meeste heeft aan hulp op het gebied van onderwijs, zorg voor milieu en landbouwgrond, conflictbemiddeling en nog meer onderwijs.

Klik op het artikel hiernaast voor een opiniestuk over Tsjaad, mei 2021.

En zie hier het debat (Frans) tussen twee politici en twee vooraanstaande pacifisten in Tsjaad op 27-4-2021.

10-6-2021 BRAILLEONDERWIJS AM TIMAN. Nu is het nog een rommelhok, in oktober is dit lokaal klaar voor de visueel gehandicapte leerlingen van de blinde onderwijzer Moussa! Via een lokale radiozender is bekendgemaakt dat lessen dan starten, binnen het kader van de Ridina-school voor lager onderwijs. De directeur van die school helpt op alle mogelijke manieren mee.